ಇವಿಎಂಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಂಪರಿಂಗ್ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಠಿಣ ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಖನ್ನಾ, “ಇದು ಗಂಭೀರವಾಗಿದೆ; ಶಿಕ್ಷೆಯ ಭಯ ಇರಬೇಕು” ಎಂದು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದರು.
ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ರಚಿಸಲಾದ ಪೇಪರ್ ಸ್ಲಿಪ್ಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಮತಯಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ (ಇವಿಎಂ) ಚಲಾವಣೆಯಾದ ಮತಗಳ ಅಡ್ಡ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಅರ್ಜಿಗಳ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ರಹಸ್ಯ ಮತದಾನದ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ.
“ನಾವು ನಮ್ಮ 60ರ ದಶಕದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ; ಬ್ಯಾಲೆಟ್ ಪೇಪರ್ಗಳು ಇದ್ದಾಗ ಏನಾಯಿತು ಎಂಬುದು ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿದೆ. ನಾವು ಮರೆತಿಲ್ಲ” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸಂಜೀವ್ ಖನ್ನಾ ಅವರು ಅರ್ಜಿದಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಫಾರ್ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ರಿಫಾರ್ಮ್ಸ್ ಪರ ವಕೀಲ ಪ್ರಶಾಂತ್ ಭೂಷಣ್ ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಇವಿಎಂಗಳ ಮೂಲಕ ಮತದಾನ ಮಾಡಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಪೇಪರ್ ಬ್ಯಾಲೆಟ್ಗಳಿಗೆ ಹೇಗೆ ಮರಳಿದವು ಎಂದು ಭೂಷಣ್ ವಾದಿಸಿದರು.
“ನಾವು ಕಾಗದದ ಮತಪತ್ರಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಮತದಾರರಿಗೆ ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ಸ್ಲಿಪ್ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಚೀಟಿಗಳು ಯಂತ್ರಕ್ಕೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಸ್ಲಿಪ್ ಅನ್ನು ಮತದಾರರಿಗೆ ನೀಡಬಹುದು. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಮತ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಹಾಕಬಹುದು. ನಂತರ ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಅದು ಪಾರದರ್ಶಕ ಗಾಜಿನಾಗಿರಬೇಕು, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಡಾರ್ಕ್ ಅಪಾರದರ್ಶಕ ಕನ್ನಡಿ ಗಾಜಿನಂತೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅದು 7 ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಕಾಲ ಬೆಳಕು ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದರು.
ಪ್ರಶಾಂತ್ ಭೂಷಣ್ ಅವರು ಜರ್ಮನಿಯ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಾಗ, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ದೀಪಂಕರ್ ದತ್ತಾ ಜರ್ಮನಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. ಸುಮಾರು 6 ಕೋಟಿ ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದ ವಕೂಲರು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ 50-60 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರಿದ್ದಾರೆ ಎಂದರು.
“ನೋಂದಾಯಿತ ಮತದಾರರ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆ ತೊಂಬತ್ತೇಳು ಕೋಟಿ. ಮತಪತ್ರಗಳಿದ್ದಾಗ ಏನಾಯಿತು ಎಂಬುದು ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿದೆ” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಖನ್ನಾ ಹೇಳಿದರು.
ಅರ್ಜಿದಾರ ಪರ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವಕೀಲರಾದ ಸಂಜಯ್ ಹೆಗ್ಡೆ ವಾದಿಸಿ, “ಇವಿಎಂಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಕಲಾದ ಮತಗಳನ್ನು ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ಸ್ಲಿಪ್ಗಳೊಂದಿಗೆ ತಾಳೆ ಮಾಡಬೇಕು” ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಖನ್ನಾ ಅವರು, “ಹೌದು, 60 ಕೋಟಿ ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ಸ್ಲಿಪ್ಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಬೇಕು ಸರಿ?” ಎಂದರು.
“ಇದರಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ; ಅದು ದೌರ್ಬಲ್ಯವು ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ, ಪಕ್ಷಪಾತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾನವ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವಿಲ್ಲದೆ ಯಂತ್ರವು ನಿಮಗೆ ನಿಖರವಾದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹೌದು, ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಅಥವಾ ಯಂತ್ರದ ಸುತ್ತಲೂ ಇರುವಾಗ ಮಾನವ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಅಥವಾ ಅನಧಿಕೃತ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದಾಗ ಸಮಸ್ಯೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ನೀವು ಯಾವುದೇ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ನೀವು ಅದನ್ನು ನಮಗೆ ನೀಡಬಹುದು” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಹೇಳಿದರು.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ ಭೂಷಣ್, ಇವಿಎಂಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಂಪರಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಕುರಿತು ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಓದಿದರು. “ಪ್ರತಿ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಗೆ 5 ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಎಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಇದು 5 ಪ್ರತಿಶತ ಮಾತ್ರ ಮತ್ತು ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಮರ್ಥನೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಏಳು ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಬೆಳಕು ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ವಿವಿಪ್ಯಾಟ್ ಸ್ಲಿಪ್ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮತಪೆಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಹಾಕಲು ಮತದಾರರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಹುದು” ಎಂದರು.
ಅರ್ಜಿದಾರರೊಬ್ಬರ ಪರ ವಾದ ಮಂಡಿಸಿದ ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಗೋಪಾಲ್ ಶಂಕರನಾರಾಯಣ, ಭೂಷಣ್ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ನಾನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ದುರುದ್ದೇಶ ಇದೆ ಎಂದು ನಾವು ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಮತದಾರನು ತಾನು ಚಲಾಯಿಸಿದ ಮತದ ಮೇಲಿನ ವಿಶ್ವಾಸದ ವಿಷಯ ಮಾತ್ರ ಎಂದರು.
ನಂತರ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಮತದಾನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಇವಿಎಂಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಮತಗಳ ಎಣಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ಕೇಳಿತು. ಇವಿಎಂಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಂಪರಿಂಗ್ ಮಾಡಲು ಕಠಿಣ ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಖನ್ನಾ ಗಮನಿಸಿದರು. “ಇದು ಗಂಭೀರವಾಗಿದೆ; ಶಿಕ್ಷೆಯ ಭಯ ಇರಬೇಕು” ಎಂದರು.
ಭಾರತದ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಮತದಾನದೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಬೇಡಿ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ದೀಪಂಕರ್ ದತ್ತಾ ಅರ್ಜಿದಾರರ ವಕೀಲರನ್ನು ಕೇಳಿದರು. “ನನ್ನ ತವರು ರಾಜ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಜರ್ಮನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು. ನಾವು ಯಾರನ್ನಾದರೂ ನಂಬಬೇಕು. ಈ ರೀತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೆಡವಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಡಿ. ಅಂತಹ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬೇಡಿ; ಯುರೋಪಿಯನ್ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ; ಪತಂಜಲಿಯ ತಪ್ಪು ದಾರಿಗೆಳೆಯುವ ಜಾಹೀರಾತು: ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಷಮೆಯಾಚನೆಗೆ ಸಿದ್ದ ಎಂದ ಬಾಬಾ ರಾಮ್ದೇವ್, ಬಾಲಕೃಷ್ಣ
