ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಚೆಕ್ ಯುನಿಟ್ (ಎಫ್ಸಿಯು) ಮೂಲಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ “ನಕಲಿ ಸುದ್ದಿ” ಗುರುತಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುವ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ ಐಟಿ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ “ಅಸಂವಿಧಾನಿಕ” ಎಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ್ದು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷವು ಶನಿವಾರದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದೆ. “ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರವು ‘ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಚೆಕ್ ಘಟಕ’ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ವಿಲಕ್ಷಣ ಹಾಸ್ಯ” ಎಂದು ಲೇವಡಿ ಮಾಡಿದೆ.
“ಜೈವಿಕವಲ್ಲದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಸುಳ್ಳಿನ ಪಿತಾಮಹ. ಅವರು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ತಥಾಕಥಿತ ‘ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಚೆಕ್ ಯೂನಿಟ್’ ಅನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ವಿಲಕ್ಷಣವಾದ ತಮಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಇದನ್ನು ಅಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ಸರಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, ಇದು ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸುಳ್ಳಿನ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅನ್ನು ಹರಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಸಂವಹನ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಎಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾದ ನಿಯಮಗಳು ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ವಾಕ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಅವರ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲವಾದ ಸ್ವಭಾವವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬ ಚರ್ಚೆ ಶುರುವಾಗಿದೆ.
ಜನವರಿ 2024 ರಲ್ಲಿ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಈ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ ನಂತರ, ‘ಟೈ ಬ್ರೇಕರ್ ಜಡ್ಜ್’ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎ ಎಸ್ ಚಂದೂರ್ಕರ್ ಅವರು ಶುಕ್ರವಾರ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದರು. ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆಯುವ ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಆನ್ಲೈನ್ ವಿಷಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಅಧಿಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಎಫ್ಸಿಯು ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
:ನಿಯಮಗಳು ಸಂವಿಧಾನದ ಆರ್ಟಿಕಲ್ 14 (ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕು), ಆರ್ಟಿಕಲ್ 19 (ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ) ಮತ್ತು ಆರ್ಟಿಕಲ್ 19(1)(ಜಿ) (ಯಾವುದೇ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ) ಅನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ” ಎಂದು ಪೀಠದ ಮೂರನೇ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್-ಅಪ್ ಕಾಮಿಡಿಯನ್ ಕುನಾಲ್ ಕಮ್ರಾ, ಎಡಿಟರ್ಸ್ ಗಿಲ್ಡ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ, ನ್ಯೂಸ್ ಬ್ರಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಮತ್ತು ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ಗಳು ಹೊಸ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ಗೆ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದವು.
ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆಯುವ ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಆನ್ಲೈನ್ ವಿಷಯವನ್ನು ‘ಫ್ಲ್ಯಾಗ್’ ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎಫ್ಸಿಯು ಸ್ಥಾಪನೆಯು ವಿವಾದದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ನಿಯಮಗಳು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮೇಲೆ ತಣ್ಣನೆಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಅರ್ಜಿದಾರರ ವಾದವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು.
ಏಕ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮ್ಮ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ, ನಿಯಮ 3(1)(ಬಿ)(5) ವಿಧಿ 19(1)(ಎ) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಸಂವಿಧಾನದ ಆರ್ಟಿಕಲ್ 19(2) ಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಹಾಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಆರ್ಟಿಕಲ್ 19(1)(ಎ) ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದರೆ, ಆರ್ಟಿಕಲ್ 19(2) ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಶಾಸಕಾಂಗವು ಈ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ “ಸಮಂಜಸವಾದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು” ವಿಧಿಸಲು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ; ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ಚೆಕ್ ಘಟಕ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತಡೆ
