ಮುಂಬೈ: ಜಾತಿ ವಿರೋಧಿ ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞ ಲಕ್ಷ್ಯ ಲೇಕಿ ಅವರು ತಮ್ಮ “ಲಕ್ಷ್ಯ ಸ್ಪೀಕ್ಸ್” ಎಂಬ ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ಖಾತೆಯನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. 3.33 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಫಾಲೋವರ್ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಈ ಖಾತೆಯನ್ನು ಜುಲೈ 10 ರಂದು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆಯೆಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಖಾತೆಯನ್ನು ಹಿಂದುತ್ವ ಪೇಜ್ಗಳು ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ವರದಿ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಈ ಘಟನೆ ನಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಲೇಕಿ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಜಾತಿ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಮುಂದುವರಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಫಾಲೋವರ್ಗಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಲು ಲೇಕಿ ಈ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಐಐಎಂ ಪದವೀಧರರಾದ 26 ವರ್ಷದ ಲೇಕಿ, ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಜಾತಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಕುರಿತು ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ತಮ್ಮ ಪುಟವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು. “ನಾನು ಜಾತಿ ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞನಾಗಿದ್ದೇನೆ ಮತ್ತು ಜಾತಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇನೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಅದು ಇಂದಿಗೂ ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಚರ್ಚೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ನಾನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗಿನಿಂದಲೂ, ಮೀಸಲಾತಿ ಅಥವಾ ಜಾತಿ ಚರ್ಚೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ಹೊಂದಿರುವ ಅನೇಕ ಜನರು ನನ್ನನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ,” ಎಂದು ಲೇಕಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಲೇಕಿ ಅವರ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಾತಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಸಮುದಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ದ್ವೇಷವನ್ನು ಹರಡುವುದರ ಕುರಿತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವೀಡಿಯೊಗಳಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು. “ನನ್ನ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಜನರಿಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಿವೆ ಎಂದು ಅನೇಕ ಜನರು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ,” ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಹಿಂದುತ್ವ ಪೇಜ್ಗಳಿಗೆ ಲೇಕಿ ಅವರ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಇಷ್ಟವಾಗಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಇಮೇಲ್ ಮೂಲಕ ದ್ವೇಷ ಸಂದೇಶಗಳು ಬರುತ್ತಿದ್ದವು. “ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಜನರು ನನ್ನನ್ನು ‘ಚಮಾರ್’ ಎಂದು ನಿಂದಿಸಿ, ಶೌಚಾಲಯಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಲು ನನ್ನ ಬೆಲೆ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ಕೇಳಿದರು,” ಎಂದು ಅವರು ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
“ಭಂಗಿ” ಮತ್ತು “ಚಮಾರ್” ನಂತಹ ಜಾತಿ ನಿಂದೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೇಲ್ಜಾತಿ ಹಿಂದೂ ಸಮುದಾಯಗಳು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯವರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಪದಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆಯ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ, ಬಹಿಷ್ಕಾರ, ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಅಸಮಾನತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಟಿಇಡಿಎಕ್ಸ್ ಸ್ಪೀಕರ್ ಕೂಡ ಆಗಿರುವ ಲೇಕಿ, ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಕಿರುಕುಳ ತೀವ್ರಗೊಂಡಿತು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಜೂನ್ 29 ರಂದು, “ಶಿವಂ ನಾಯರ್” ಎಂಬ ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ಪುಟವು ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಅವರ ಖಾತೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದೆ ಎಂದು ಲೇಕಿ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಶಿವಂ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಇತರ ಖಾತೆಗಳು ನನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ, ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಾಗಿ ನನ್ನ ಖಾತೆಯನ್ನು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ‘ರಿಪೋರ್ಟ್’ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದವು, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವಾರಗಳ ನಂತರ, ನನ್ನ ಖಾತೆ ಅಮಾನತುಗೊಂಡಿತು. ನನಗೆ ಯಾವುದೇ ಸೂಚನೆ, ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಲಿ ಬರಲಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಖಾತೆ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಾಗಿ ಅಮಾನತುಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬ ಇಮೇಲ್ ಮಾತ್ರ ಬಂತು” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ನಾಯರ್ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ “ಬ್ರಾಹ್ಮಣ” @shvm.xxii “ಚಮಾರ್” @lakshay”backup’s page! ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿದೆ!” ಎಂಬ ಸ್ಟೋರಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಲೇಕಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ತಮ್ಮ ಪುಟವನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಲೇಕಿ ಬ್ಯಾಕಪ್ ಖಾತೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಈ ಪೋಸ್ಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಲೇಕಿ ಶೌಚಾಲಯಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಎಐ-ರಚಿತ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಮಾನಕರ ವಿಷಯದ ನಂತರ, ಅವರು ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. “ಮೆಟಾಗೆ ಇಮೇಲ್ ಬರೆದ ನಂತರವೂ ಯಾವುದೇ ಉತ್ತರ ಬರದ ಕಾರಣ, ನಾನು ದೂರು ದಾಖಲಿಸಲು ಹತ್ತಿರದ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಹೋದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಪೊಲೀಸರು “ಇಂಗ್ಲಿಷ್ನಲ್ಲಿ” ಇರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ದಾಳಿ ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದರಿಂದ “ಸೈಬರ್ ತಂಡವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕು” ಎಂದು ಹೇಳಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. “ನಾನು ಸೈಬರ್ಕ್ರೈಮ್ಗೂ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದೆ, ಮತ್ತು ಅವರು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನಾನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದ್ದ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಅದನ್ನು ರವಾನಿಸಿದರು” ಎಂದು ಲೇಕಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಲೇಕಿ ಪ್ರಕಾರ, ಮೆಟಾ ಜಾತಿ ನಿಂದೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಶಿಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಅಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿದೆ. “ಕಪ್ಪು ಸಮುದಾಯದ ವಿರುದ್ಧದ ಜನಾಂಗೀಯ ನಿಂದನೆಗಳನ್ನು ಅದು ಗುರುತಿಸಿದರೂ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದಲಿತರು ಮತ್ತು ಆದಿವಾಸಿಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅದು ಹಾಗೆ ಇಲ್ಲ. ಈ ಕುರಿತು ಮೆಟಾ ಅಥವಾ ಎಐಗೆ ಯಾವುದೇ ತರಬೇತಿ ಇಲ್ಲ” ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದರು.
ಹಲವಾರು ಮುಸ್ಲಿಮ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ನಡೆಸುವ ಪುಟಗಳು ಕೂಡ ದೇಶದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಬೆದರಿಕೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಲೇಕಿ ತಮ್ಮ ವಿಷಯವು ಎಂದಿಗೂ ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವನ್ನು ನಿಂದಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಬಲಪಂಥೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತನಾಡುವ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು “ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ” ಮೆಟಾ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರಿ ಟೀಕೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಅನೇಕ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ಪರ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಇದು ಎದ್ದುಕಂಡಿದೆ. ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಂಘಟನೆಯೊಂದು ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ: “ಮೆಟಾದ ನೀತಿಗಳು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ತೀನ್ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ಮತ್ತು ಫೇಸ್ಬುಕ್ನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರಗೊಂಡ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್ ಅಲೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಮೌನಗೊಳಿಸುತ್ತಿವೆ” ಎಂದಿದೆ.
ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಫೇಸ್ಬುಕ್ ಈಗ ದ್ವೇಷ ಭಾಷಣ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳಲ್ಲಿ “ಜಾತಿ” ಯನ್ನು ತನ್ನ ಸಂರಕ್ಷಿತ ವರ್ಗಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿದ್ದರೂ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ದಲಿತರ ವಿರುದ್ಧದ ಜಾತಿ ಆಧಾರಿತ ದ್ವೇಷ ಭಾಷಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಗಣನೀಯ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿಲ್ಲ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಪ್ರಕರಣ: ತನಿಖೆ ಆರಂಭಿಸಿದ ಎಸ್ಐಟಿ; ಸಾಕ್ಷಿ ದೂರುದಾರನ ವಿಚಾರಣೆ
