ಭೋಪಾಲ್ ಅನಿಲ ದುರಂತದ ಬಳಿಕ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವರನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮಂಗಳವಾರ (ಡಿ.03) ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕೈಗಾರಿಕಾ ದುರಂತಗಳ 40 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವದ ಪ್ರಯುಕ್ತ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. ದುರಂತದ ಬಳಿಕ ತಾವು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ‘ಅನ್ಯಾಯ’ವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.
ದುರಂತದಲ್ಲಿ ಬಲಿಯಾದವರಿಗೆ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೂ ನಡೆಯಿತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 2-3, 1984 ರ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿನ ಯೂನಿಯನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ನ ಕೀಟನಾಶಕ ಘಟಕದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಷಕಾರಿ ಅನಿಲ ಮೀಥೈಲ್ ಐಸೋಸೈನೇಟ್ (ಎಂಐಸಿ) ಸೋರಿಕೆಯಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ 5,479 ಜನರನ್ನು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿ, ಐದು ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರ ಅಂಗವಿಕಲತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.
ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಮಂಗುಭಾಯ್ ಪಟೇಲ್ ಅವರು ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಳೆ ಭೋಪಾಲ್ ಪ್ರದೇಶದ ಬರ್ಕತುಲ್ಲಾ ಭವನದ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಅನಿಲ ದುರಂತ ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದವರು ದುರಂತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡವರಿಗೆ ಗೌರವ ಸೂಚಕವಾಗಿ ಎರಡು ನಿಮಿಷಗಳ ಮೌನ ಆಚರಿಸಿದರು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಒತ್ತಾಯಿಸಿ, ಭೋಜ್ ಮುಕ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಮಾಜಿ ಉಪಕುಲಪತಿ ಕಮಲಾಕರ್ ಸಿಂಗ್ ಮಾತನಾಡಿ, ‘ದುರಂತವು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡವರು ಮತ್ತು ಅವರ ಮಕ್ಕಳು ಆರೋಗ್ಯ, ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಕುಸಿತವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದರು.
“ವಿಪತ್ತು ಇನ್ನೂ ಹೊಸ ಪೀಳಿಗೆಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಮತ್ತು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದ ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳು ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತ ಜೀವನವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ಅವರು ಆಕ್ರೋಶ ಹೊರಹಾಕಿದರು.
ಭೋಪಾಲ್ನ ಜನರು 40 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ತಮ್ಮ ನಗರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ‘ಹತ್ಯಾಕಾಂಡ’ಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದವರಿಂದ ನ್ಯಾಯ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿಪತ್ತು ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯನ್ನು (ಬದುಕುಳಿದವರ) ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಹಾನಿಯು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತು ತಿಳಿದಿರಬೇಕು” ಎಂದು ಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದರು.
“ಇದು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಅಪರಾಧವಾಗಿತ್ತು, ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಕೈಗಾರಿಕಾ ದುರಂತವು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ಗಳು ದೂರವಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವಿರುವ ಕಥೆಯಾಗಿರಬಾರದು. ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ಸರಿಪಡಿಸಬಹುದು, ಹೇಗೆ ನ್ಯಾಯ ಕೊಡಿಸಬಹುದು, ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವ ಹೇಗೆ ಸಾಕಾರಗೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂಬುದೇ ಕಥೆಯಾಗಿರಬೇಕು” ಎಂದರು.
“ಭೋಪಾಲ್ ಕಾ ಇನ್ಸಾಫ್ ಕರೋ” ಎಂಬ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಎತ್ತುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಪುರುಷರು ಭಿತ್ತಿಪತ್ರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಈಗ ಮುಚ್ಚಿರುವ ಯೂನಿಯನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಕಡೆಗೆ ಮೆರವಣಿಗೆ ನಡೆಸಿದರು.
ಪಾಳುಬಿದ್ದಿರುವ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ “ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಅಪರಾಧ”ದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ವಿವಿಧ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಯಕರು ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ನ್ಯಾಯದ ನಿರಾಕರಣೆ ಹಾಘೂ ಬದುಕುಳಿದವರಿಗೆ ಘನತೆಯ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿರುವುದನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದರು.
ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರಿಂದ ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಆಗ್ರಹಿಸಿದ ಸಂತ್ರಸ್ತರು
ಅನಿಲ ದುರಂತದ 40 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ನಾಲ್ಕು ಎನ್ಜಿಒಗಳ ನಗರದಲ್ಲಿ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದವು. ಪಾಳುಬಿದ್ದ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ “ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಅಪರಾಧ”ದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತು ಮೆರವಣಿಗೆ ನಡೆಸಿದರು.
ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಮಾಲೀಕರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ನ ಯೂನಿಯನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ (ಯುಸಿಸಿ) ನ ಬಹುಪಾಲು ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಭಾರತೀಯ ಸರ್ಕಾರಿ-ನಿಯಂತ್ರಿತ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಶೇ.49.1 ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂತ್ರಸ್ತರು ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಯಕರು ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಹಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಖಂಡಿಸುವ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಕೂಗಿದರು.
“ರೊನಾಲ್ಡ್ ರೇಗನ್ನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮಾವರೆಗೆ ಸತತ ಯುಎಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮದಿಂದ ಯೂನಿಯನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಮತ್ತು ಡೌ ಕೆಮಿಕಲ್ ಅನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ಭೋಪಾಲ್ ಗ್ಯಾಸ್ ಪೀಡಿತ್ ಮಹಿಳಾ ಸ್ಟೇಷನರಿ ಕರ್ಮಾಚಾರಿ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ರಶೀದಾ ಬೀ ಹೇಳಿದರು.
“ಅಮೆರಿಕವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಭೋಪಾಲ್ನಲ್ಲಿನ ಅನ್ಯಾಯದ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಚುನಾಯಿತ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ. ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯ ನಿಗಮಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಥಿಯೋಡರ್ ರೂಸ್ವೆಲ್ಟ್ ಅವರ ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಡೀಲ್ಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅವರು ಯೂನಿಯನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ ಮತ್ತು ಡೌ ಕೆಮಿಕಲ್ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಾವು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ” ಎಂದು ರಶೀದಾ ಬೀ ಹೇಳಿದರು.
ಭೋಪಾಲ್ ಗ್ಯಾಸ್ ಪೀಡಿತ್ ನಿರಾಶ್ರಿತ್ ಪಿಂಚಣಿ ಭೋಗೀ ಸಂಘರ್ಷ ಮೋರ್ಚಾದ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ನಾಮದೇವ್ ಮಾತನಾಡಿಮ “2008 ರಲ್ಲಿ, ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರವು ಭೋಪಾಲ್ನಲ್ಲಿ ಬದುಕುಳಿದವರ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪುನರ್ವಸತಿಗಾಗಿ ಭೋಪಾಲ್ನಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆಯೋಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. ಆಗಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಶಿವರಾಜ್ ಸಿಂಗ್ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರ ವಿರೋಧದಿಂದಾಗಿ ಭೋಪಾಲ್ನಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆಯೋಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇಂದು, ಎಲ್ಲಾ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಅರ್ಧ ಮಿಲಿಯನ್ ಸಂತ್ರಸ್ತರಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಸಾವುಗಳು, ಅವರ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ಆರೋಗ್ಯದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿವೆ. 2008 ರಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆಯೋಗವು ಇಂದು ನಾವು ನೋಡುತ್ತಿರುವ ವೈದ್ಯಕೀಯ ದುರಂತವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈಗ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಸಚಿವರಾಗಿರುವ ಶಿವರಾಜ್ ಸಿಂಗ್ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು ಭೋಪಾಲ್ ಬದುಕುಳಿದವರು ಮತ್ತು ಅವರ ಮಕ್ಕಳ ನಿರಂತರ ದುರವಸ್ಥೆಯ ಹೊಣೆ ಹೊರುತ್ತಾರೆಯೇ” ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ.
“ಮೋದಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಯೂನಿಯನ್ ಕಾರ್ಬೈಡ್ನ ಮಾಲೀಕ ಡೌ ಕೆಮಿಕಲ್ನ ವ್ಯವಹಾರವು 10 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ” ಎಂದು ಭೋಪಾಲ್ ಗ್ರೂಪ್ ಫಾರ್ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಶನ್ ಅಂಡ್ ಆಕ್ಷನ್ನ ರಚನಾ ಧಿಂಗ್ರಾ ಹೇಳಿದರು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ; ತೆಲಂಗಾಣ-ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಕಂಪನ; ರಿಕ್ಟರ್ ಮಾಪಕದಲ್ಲಿ 5.3 ತೀವ್ರತೆ ದಾಖಲು
