ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತೀಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (SIR) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ದೇಶದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಮತದಾರರ ಹಕ್ಕಿನ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಗಂಭೀರ ಆರೋಪ ಮಾಡಿದೆ. SIRನ ಮೊದಲ ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 13.98 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ 5.43 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಂವಹನ ವಿಭಾಗದ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಭಾನುವಾರ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿರುವ ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್, SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕೇವಲ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದ ಹಾಗೂ ವಂಚಿತ ಸಮುದಾಯಗಳ ಜನರು ಈ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. SIRನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲೆಯೇ ತಮ್ಮ ಮತದಾನದ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹೊರೆ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಷೇಪವಾಗಿದೆ.
ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು 2025ರ ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಬಿಹಾರದಿಂದ SIRನ ಮೊದಲ ಹಂತವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು. ನಂತರ 2025ರ ನವೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೂರು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಹಂತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಮೊದಲ ಎರಡು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 7.8 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ಇದು SIR ಆರಂಭಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಇದ್ದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ಸುಮಾರು ಶೇ.13ರಷ್ಟಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
2026ರ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ SIRನ ಮೂರನೇ ಹಂತವನ್ನು 16 ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮೂರು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಹಂತಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟ 12 ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ರಮೇಶ್, ಒಟ್ಟು 36.06 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರ ಪೈಕಿ 6.18 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.17ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಮತ್ತೊಂದು 5.43 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹೇಳಿದೆ. ರಮೇಶ್ ಅವರ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವರ್ಗದ ಮತದಾರರು ಕೂಡ ಮುಂದಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಅಪಾಯವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪ್ರಮಾಣವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಶೇ.15ರಷ್ಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಮೂರನೇ ಹಂತದ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ.32ರಷ್ಟು, ಅಂದರೆ ಪ್ರತಿ ಮೂವರು ಮತದಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರ ಹೆಸರು ಅಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಂದಿಟ್ಟಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ರಾಜ್ಯವಾರು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ. ಅದರ ಪ್ರಕಾರ, ಹೆಸರು ಅಳಿಸಲಾಗಿರುವ ಅಥವಾ ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ಮತದಾರರ ಪ್ರಮಾಣ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಶೇ.53.73ರಷ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಚಂಡೀಗಢದಲ್ಲಿ ಶೇ.52.58, ತೆಲಂಗಾಣದಲ್ಲಿ ಶೇ.48.90, ಜಾರ್ಖಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಶೇ.39.57, ಹರಿಯಾಣದಲ್ಲಿ ಶೇ.37.5, ಉತ್ತರಾಖಂಡದಲ್ಲಿ ಶೇ.35.71, ಮೇಘಾಲಯದಲ್ಲಿ ಶೇ.35.36, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಶೇ.33.88, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಶೇ.27.6, ಒಡಿಶಾದಲ್ಲಿ ಶೇ.23.67, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶೇ.21.17 ಹಾಗೂ ಪಂಜಾಬ್ನಲ್ಲಿ ಶೇ.15.23ರಷ್ಟಿದೆ ಎಂದು ರಮೇಶ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇವು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾರು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತನ್ನ SIR ಕುರಿತ ಆರೋಪಗಳಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ, ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ಜಾರ್ಖಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಮೇಶ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಮತದಾರರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರು ಆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ದೆಹಲಿ ಮಾತ್ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 19ರಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಒತ್ತಡದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಿಜೆಪಿ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪಂಜಾಬ್ ಇನ್ನೂ ಇಂತಹ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಅವರ ಮತ್ತೊಂದು ಆರೋಪವಾಗಿದೆ.
SIRನ ಪರಿಣಾಮ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೀಳುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹೇಳಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪೈಕಿ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪುರುಷರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಮೇಶ್ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಹೊಂದಿರುವುದು ಕೇವಲ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಒಂದು ಅಂಶವಲ್ಲ; ಅದು ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕರ ರಾಜಕೀಯ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮದ ಕುರಿತು ಪಾರದರ್ಶಕ ಪರಿಶೀಲನೆ ಅಗತ್ಯವೆಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ವಾದಿಸಿದೆ.
SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕರು ತಮ್ಮ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವೇ ಹಿಂದೆ ಒದಗಿಸದಿರಬಹುದಾದ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಮೇಶ್ ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ರಾಜ್ಯದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ನಾಗರಿಕರ ಮೇಲೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ಆರೋಪ. ಬಹುಪಾಲು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಪೂರೈಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಂತಹ ದಾಖಲೆಗಳ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ರೂಪುಗೊಂಡರೆ, ಅದು ಮತದಾರರನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ಬದಲು ಹೊರಗಿಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಅವರು SIR ಅನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಟೀಕಿಸುತ್ತಾ, ಅದನ್ನು “Shah Instigated Removal” ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ ಎಂಬುದೂ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪವಾಗಿದ್ದು, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಅಧಿಕೃತ ವಿವರಣೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, SIRನ ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಹೆಸರುಗಳ ಅಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಮತದಾರರಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದಾಖಲೆಗಳ ಬೇಡಿಕೆ ದೇಶದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ಶುದ್ಧೀಕರಣ, ನಾಗರಿಕರ ದಾಖಲೆಗಳ ಲಭ್ಯತೆ, ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕಿನ ರಕ್ಷಣೆಯ ಕುರಿತು ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿದೆ. ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನಿಖರಗೊಳಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಹ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ತಪ್ಪಾಗಿ ಅಳಿಸಲ್ಪಡದಂತೆ ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಕಾರಣಗಳು ಹಾಗೂ ಆಕ್ಷೇಪ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಅವಕಾಶಗಳು ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಂದಿಟ್ಟಿರುವ ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಆರೋಪಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, SIRನ ಪ್ರತಿ ಹಂತದ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಕುರಿತು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಅಗತ್ಯ ಎದುರಾಗಿದೆ.
