ನವದೆಹಲಿ: ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (SIR) ನಂತರ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾದ ಕರಡು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೆ ನೋಂದಾಯಿತರಾಗಿದ್ದ ಸುಮಾರು ಮೂವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರ ಹೆಸರು ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಗತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಮುಸ್ಲಿಂ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿಗೆ (ಎಸ್ಸಿ) ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು, ವಲಸಿಗರು, ಬಾಡಿಗೆದಾರರು ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗದ ಜನರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು SPECT ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಘದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.
SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೂ ಮುನ್ನ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1.45 ಕೋಟಿ ನೋಂದಾಯಿತ ಮತದಾರರಿದ್ದರು. ಆದರೆ SIR ನಂತರದ ಕರಡು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 97.53 ಲಕ್ಷ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳು ಮಾತ್ರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಹಿಂದಿನ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸುಮಾರು 47.6 ಲಕ್ಷ ಹೆಸರುಗಳು, ಅಂದರೆ ಒಟ್ಟು ನೋಂದಾಯಿತ ಮತದಾರರ ಪೈಕಿ ಶೇ.32.8ರಷ್ಟು ಹೆಸರುಗಳು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಕಾಣಿಸದಿರುವುದನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಅಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ವರದಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ. ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಹಂತದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಅಂತಿಮ ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೆಸರುಗಳು ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುವುದು SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಶೀಲನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಯ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.
ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ದೆಹಲಿಯ 13 ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.40 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ತುಘಲಕಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶೇ.47.8ರಷ್ಟು ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದರೆ, ಓಖ್ಲಾದಲ್ಲಿ ಶೇ.45.2, ಆರ್ಕೆ ಪುರಂನಲ್ಲಿ ಶೇ.44.4, ಕಸ್ತೂರ್ಬಾ ನಗರದಲ್ಲಿ ಶೇ.43.9, ಕಲ್ಕಾಜಿಯಲ್ಲಿ ಶೇ.42.7 ಮತ್ತು ಬದರ್ಪುರದಲ್ಲಿ ಶೇ.42.5ರಷ್ಟು ಹೆಸರುಗಳು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ. ನವದೆಹಲಿ, ಜಂಗ್ಪುರ, ಮೆಹ್ರೌಲಿ, ಪಟೇಲ್ ನಗರ, ಸಂಗಮ್ ವಿಹಾರ್, ಕರೋಲ್ ಬಾಗ್ ಮತ್ತು ಪತ್ಪರ್ಗಂಜ್ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶೇ.40ರ ಗಡಿಗೆ ಸಮೀಪ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಈ ಒಟ್ಟಾರೆ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಸಂಗತಿ ಎಂದರೆ ಒಂದೇ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವಿವಿಧ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳ ನಡುವೆ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಭಾರೀ ವ್ಯತ್ಯಾಸ. SPECT ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಘವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತುಘಲಕಾಬಾದ್ ಮತ್ತು ಓಖ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸರಾಸರಿಗಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ.
ತುಘಲಕಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾದ ಒಂಬತ್ತು ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ 2025ರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದ್ದ 10,187 ಮತದಾರರಲ್ಲಿ 6,431 ಮಂದಿ 2026ರ SIR ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ. ಅಂದರೆ ಈ ಮಾದರಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ.63.1ರಷ್ಟು ಮತದಾರರು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಗೈರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಡೀ ತುಘಲಕಾಬಾದ್ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.47.8ರಷ್ಟಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾದ ಒಂಬತ್ತು ಭಾಗಗಳ ಪೈಕಿ ಎಂಟು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ಮತದಾರರ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.60ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು, ಮೂರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ.70ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಧಿಕವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಮತದಾನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.80ರ ಗಡಿಯನ್ನೂ ದಾಟಿದೆ.
ಓಖ್ಲಾದಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅಸಮಾನತೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಜಿಬಿ ಪಂತ್ ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮತದಾನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 2025ರಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತರಾಗಿದ್ದ 530 ಮತದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 105ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಅಂದರೆ 425 ಹೆಸರುಗಳು, ಶೇ.80.2ರಷ್ಟು ಮತದಾರರು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ.
ಜನತಾ ಜೀವನ ಶಿಬಿರ ಮತ್ತು ಓಖ್ಲಾ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶ ಹಂತ-II ಸಮೀಪದ ಎರಡು ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶೇ.72.6 ಮತ್ತು ಶೇ.72.4ರಷ್ಟು ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ, ಹಿಂದೆ ನೋಂದಾಯಿತರಾಗಿದ್ದ 2,796 ಮತದಾರರಲ್ಲಿ 2,027 ಮಂದಿ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ. ಜನತಾ ಜೀವನ ಶಿಬಿರದಂತಹ ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರು ಎಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆ, ವಿಳಾಸ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಗಮನಿಸಿದೆ.
ಪುಲ್ ಪೆಹ್ಲಾದ್ಪುರದಲ್ಲಿನ ಮೂರು ಮಾದರಿ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.60.7ರಷ್ಟಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಿಂದೆ ನೋಂದಾಯಿತರಾಗಿದ್ದ 3,617 ಮತದಾರರಲ್ಲಿ 2,194 ಮಂದಿ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಹರ್ಕೇಶ್ ನಗರದಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದೇ ಪ್ರದೇಶದೊಳಗೆ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಒಂದು ಮತದಾನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಶೇ.29.3ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ, ಇತರ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶೇ.63.2 ಮತ್ತು ಶೇ.64ರಷ್ಟಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಕ್ಷೇತ್ರವಾರು ಸರಾಸರಿ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಷ್ಟೇ ನೋಡಿದರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಗೋಚರಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಓಖ್ಲಾದಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾದ 11 ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ 2025ರಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತರಾಗಿದ್ದ 14,403 ಮತದಾರರಲ್ಲಿ 7,958 ಮಂದಿ ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ. ಈ ಮಾದರಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಒಟ್ಟು ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.55.25ರಷ್ಟಿದೆ. ಇದು ಇಡೀ ಓಖ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಶೇ.45.2ರ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಈ 11 ಭಾಗಗಳ ಪೈಕಿ ಮೂರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಶೇ.70ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ತೈಮೂರ್ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಎರಡು ಮಾದರಿ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಮತದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ 2,964ರಿಂದ 718ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಇದರಿಂದ 2,246 ಹೆಸರುಗಳು ಅಥವಾ ಶೇ.75.78ರಷ್ಟು ಮತದಾರರು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಖಿಜರ್ಬಾದ್ ಗ್ರಾಮದ ಮಾದರಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 2025ರಲ್ಲಿ 1,505 ಮತದಾರರಿದ್ದರೆ, ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 379 ಹೆಸರುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.74.82ರಷ್ಟಿದೆ. ಬಾಟ್ಲಾ ಹೌಸ್ನ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಶೇ.58.72ರಷ್ಟಿದ್ದು, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶೇ.66.37 ಮತ್ತು ಶೇ.52.31ರಷ್ಟಿದೆ. ಜಾಕಿರ್ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.43.48ರಷ್ಟಿದ್ದು, ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಶೇ.51.74 ಮತ್ತು ಶೇ.31.33ರಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಓಖ್ಲಾದ 11 ಮಾದರಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಶೇ.26.57ರಿಂದ ಶೇ.76.99ರವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ.
ಈ ರೀತಿಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ದೆಹಲಿಯ ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಬುರಾರಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾದ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಶೇ.17.7ರಿಂದ ಶೇ.55.6ರವರೆಗೆ ಇದ್ದರೆ, ಶಾಲಿಮಾರ್ ಬಾಗ್ನಲ್ಲಿ ಶೇ.22.8ರಿಂದ ಶೇ.66.1ರವರೆಗೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ನವದೆಹಲಿಯ ಒಂದು ಮಾದರಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೇ.53.1, ಮಾತಿಯಾ ಮಹಲ್ನ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೇ.51.6 ಮತ್ತು ಕಲ್ಕಾಜಿಯ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೇ.49.9ರಷ್ಟು ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ.
ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸದಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು ಇರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ವರ್ಗಗಳನ್ನೂ ವರದಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಬಾಡಿಗೆದಾರರು, ಬಡ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳು, ಅನಧಿಕೃತ ಅಥವಾ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಸಾಹತುಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳು, ವೃದ್ಧರು, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಾಸಸ್ಥಳ ಬದಲಿಸಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಯುವಕರು, ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಹಾಗೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಥವಾ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವವರು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ದುರ್ಬಲರಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಹೆಸರು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸದಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು, ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಹಕ್ಕು-ಆಕ್ಷೇಪಣೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಸುಲಭದ ಕೆಲಸವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಲಸೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಜನರು, ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು, ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ವಸಾಹತುಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳು ಅಥವಾ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತ ಪ್ರವೇಶ ಹೊಂದಿರುವವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ತೊಂದರೆ ಎದುರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂಬುದು ವರದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಳವಳವಾಗಿದೆ.
ಅದೇ ವೇಳೆ, ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಅಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಏಕೆ ಕಾಣೆಯಾಗಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ಅದು ನೀಡಿದೆ. ಹೆಸರು ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರ, ದಾಖಲೆಗಳ ಸಮಸ್ಯೆ, ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರುವುದು ಅಥವಾ ಇತರ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕಾರಣಗಳಿರಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮತದಾರನ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದರೊಂದಿಗೆ, SIR ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವ 47.6 ಲಕ್ಷ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಅಂತಿಮ ಅಳಿಸುವಿಕೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಂಶವೂ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೆಸರುಗಳು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣ ಅಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು ಚುನಾವಣಾ ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುರಿತು ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು SPECT ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಘದ ವರದಿಯ ಕೇಂದ್ರ ಕಳವಳವಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ SPECT ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಘವು ಪಾರದರ್ಶಕ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕ್ಕೊಳಗಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಜನರನ್ನು ತಲುಪುವ ಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ಅಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಮತದಾನ ಭಾಗಗಳ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿದೆ. ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಹೆಸರು ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿ, ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊರೆ ಈಗಾಗಲೇ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ದಾಖಲೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಜನರ ಮೇಲೆಯೇ ಬೀಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ವರದಿ ನೀಡಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ದೆಹಲಿ SIRನಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇವಲ ಎಷ್ಟು ಹೆಸರುಗಳು ಕರಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾರ ಹೆಸರುಗಳು ಕಾಣೆಯಾಗಿವೆ, ಯಾವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ ಅಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿದೆ ಮತ್ತು ಹೆಸರು ಕಾಣೆಯಾಗಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮತದಾರನಿಗೂ ತನ್ನ ಹಕ್ಕನ್ನು ಮಂಡಿಸಿ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನೈಜ ಹಾಗೂ ಸುಲಭವಾದ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳೂ ಅಷ್ಟೇ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿವೆ. ಅಂತಿಮ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ಮುನ್ನ ಈ ಅಂಶಗಳ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಯುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.


