2018ರ ಸಿಎಜಿ ವರದಿಯಲ್ಲಿ, 2013-14 ಮತ್ತು 2015-16ರ ನಡುವೆ, ಭಾರತದ ಆಹಾರ ನಿಗಮವು ಹರಿಯಾಣದ ಕೈತಾಲ್ನಲ್ಲಿರುವ ಅದಾನಿ ಗ್ರೂಪ್ನ ಸಿಲೋದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಬಾಡಿಗೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಹರಿಯಾಣದ ಕೈತಾಲ್ನಲ್ಲಿರುವ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಸ್ನಲ್ಲಿ (ಗೋಡೌನ್) ಲಭ್ಯವಿರುವ ಶೇಖರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದ ಕಾರಣ ತೆರಿಗೆದಾರರಿಗೆ 6.49 ಕೋಟಿ ರೂ. ನಷ್ಟವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿಎಜಿ (ಕಂಟ್ರೋಲರ್ & ಆಡಿಟರ್ ಜನರಲ್) ಭಾರತೀಯ ಆಹಾರ ನಿಗಮಕ್ಕೆ (ಎಫ್ಸಿಐ) ಸೂಚಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ, ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್ಗಳನ್ನು ಸಿಎಜಿಯ ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನಾ ವರದಿಯಿಂದ ಕೈಬಿಡುವ ಯತ್ನದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು (ಆರ್ಟಿಐ) ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಪಡೆದ ದಾಖಲೆಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ದಿ ವೈರ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಎಫ್ಸಿಐ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರ, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿತರಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್ ವರದಿಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ಸಿಎಜಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದಿದೆ.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅಂದಾಜು ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದೆ. ಆದರೂ ಸಿಎಜಿ ಕೇಂದ್ರದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್ ಅನ್ನು ಅಳಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದೆ.
ದಿ ವೈರ್ನಿಂದ ಪಡೆದ ಫೈಲ್ಗಳು ಸಿಎಜಿಯ ಕರಡು ವರದಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ, ಇದು ಶೇಖರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕಾಗಿ 2013-14 ಮತ್ತು 2015-16ರ ನಡುವೆ 24.28 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಅದಾನಿ ಅಗ್ರಿ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ಗೆ (ಎಎಎಲ್) ಪಾವತಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆ ಗೋಡೌನ್ ಅನ್ನು ಎಫ್ಸಿಐ ಎಂದಿಗೂ ಬಳಸಲಿಲ್ಲ.
ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟು 5.18 ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ (ಎಲ್ಎಂಟಿ) ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಶೇಖರಣಾ ಸ್ಥಳವು ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಸ್ನಲ್ಲಿ 11 ತಿಂಗಳು ಖಾಲಿಯಾಗಿತ್ತು. ಎಫ್ಸಿಐ ಇದನ್ನು ಗೋಧಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಬಳಸಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು!
ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಗಳ ಕತೆ
ಎಫ್ಸಿಐ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ತನ್ನ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು (ಎಸ್ಜಿಎ) ನಡೆಸುವ ಗೋಧಿ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಖರೀದಿ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಎಸ್ಜಿಎಗಳು ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ದಾಸ್ತಾನನ್ನು ಎಫ್ಸಿಐಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುತ್ತವೆ.
ಎಫ್ಸಿಐ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಶೇಖರಣಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಎಸ್ಜಿಎಗಳು ಗೋಧಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಸಿಲೋಸ್ ಅಥವಾ ಗೋದಾಮಿನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ಎಫ್ಸಿಐ ಎಸ್ಜಿಎಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಾವತಿಸುತ್ತದೆ.
2007 ರಲ್ಲಿ, ಎಫ್ಸಿಐ ಎರಡು ಎಲ್ಎಮ್ಟಿ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಹರಿಯಾಣದ ಕೈತಾಲ್ನಲ್ಲಿ ಸಿಲೋಸ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಎಎಎಲ್ಎಲ್ (ಅದಾನಿ ಕಂಪನಿ) ಜೊತೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು.
ಫೆಬ್ರವರಿ 2013 ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲಾಯಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಎಫ್ಸಿಐ ಕಂಪನಿಯ ಬಾಡಿಗೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಟನ್ಗೆ 1,842 ರೂ.ಗಳನ್ನು ಗೋಧಿ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಪಾವತಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು. 2014 ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿ ಟನ್ಗೆ 2,033.40 ರೂ.ಗೆ ಏರಿಸಲಾಯಿತು.
ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಟನ್ ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ, ಇದರರ್ಥ ಎರಡು ಎಲ್ಎಮ್ಟಿ ಗೋಧಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ, ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ನಿಜವಾದ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಈ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗೋಧಿಗೆ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಸಿಎಜಿ 2018 ರ ವರದಿ ಸಂಖ್ಯೆ 4 ರಲ್ಲಿ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಲೋಗಳಿಂದ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಸ್ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಎಫ್ಸಿಐ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಖಾಲಿ ಇರುವ ಶೇಖರಣಾ ಸ್ಥಳದ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.
ಎರಡನೆಯದು ರಾಜ್ಯ ಗೋಡೌನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಶೇಖರಿಸಿಡಲು ಕ್ಯಾರಿಯೊವರ್ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ತೆರಿಗೆದಾರರ ಹಣದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ 6.49 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳ ಭರಿಸುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದಿತ್ತು.
2013-14 ಮತ್ತು 2015-16ರ ನಡುವೆ ಕೈಥಾಲ್ ಸಿಲೋ ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಖಾಲಿಯೇ ಇತ್ತು ಎಂದು ಸಿಎಜಿ ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ 14, 2014 ರಂದು, 1.33 ಲಕ್ಷ ಟನ್ (ಶೇ. 57ರಷ್ಟು) ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಬಳಕೆಯಾಗದೆ ಉಳಿದಿದೆ, ಆದರೆ ಅದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಪೆಹೋವಾ, ಪುಂಡ್ರಿ ಮತ್ತು ಪೈನಲ್ಲಿನ ಸಂಗ್ರಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇವು ಅದಾನಿ ಸಂಗ್ರಾಹಾರದ ಬಳಿಯೇ ಇವೆ.
ಸಿಎಜಿ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಗೋಧಿಗಳನ್ನು ಸಿಲೋಸ್ನಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿಡುವುದು ಅಗ್ಗವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ತೆರಿಗೆದಾರರ ಹಣವನ್ನು ವ್ಯರ್ಥ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸಿಲೋಸ್ಗಳಿಗೆ ಸಾಗಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
“ಶೇಖರಣಾ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಇಡೀ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಎಂದಲ್ಲ. ಸ್ಟಾಕ್ಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದಾಗ ಕೆಲವು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಖಾಲಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಗೋಧಿ ಸಂಗ್ರಹವು ಕೇವಲ 2 ತಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ರವಾನೆ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ, ಮುಂದಿನ ಖರೀದಿ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ ” ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಅಲ್ಲದೆ, ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಶೇಖರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲೋಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಾದ 0.25% ಸಂಗ್ರಹ ನಷ್ಟವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನೆಯು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ರಾಜ್ಯ ಏಜೆನ್ಸಿಯ ಗೋ-ಡೌನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ 0.25% ಉಳಿತಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿದೆ.
“ಜುಲೈ 1 ರ ಮೊದಲು ಎಸ್ಜಿಎಯಿಂದ ಸ್ಟಾಕ್ಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಎಫ್ಸಿಐ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಸ್ಟಾಕ್ಗಳ ಮೇಲೆ 1% ಲಾಭ ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ, ಒಂದು ಸಿಲೋದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ 1.25% ನಷ್ಟವಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಎಫ್ಸಿಐಗೆ ಸ್ಟಾಕ್ ಅನ್ನು ಸಿಲೋಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲುಸಾರಿಗೆ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.’ ಎಂದು ಸಚಿವಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಸರ್ಕಾರ ಮಂಡಿಸಿದ ವಾದವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಸಿಎಜಿ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 14, 2018 ರಂದು ಉತ್ತರವನ್ನು ನೀಡಿತು, ಕಡಿಮೆ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಟನ್ ಮೇಲೆ ಬಾಡಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಎಫ್ಸಿಐ ಹೇಳಿಕೆಯು ಪ್ರಸ್ತುತವಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಸಿಲೋದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಎರಡು ಎಲ್ಎಂಟಿ ಗೋದಿಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
ಒಟ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಟನ್ ಆಧರಿಸಿ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ಗೋಧಿಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2013-14ರಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಶೇಖರಣಾ ಸ್ಥಳವು ಏಪ್ರಿಲ್ನಲ್ಲಿ 10,693 ಟನ್, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ 9,733 ಟನ್, ಅಕ್ಟೋಬರ್ನಲ್ಲಿ 27,812 ಟನ್ ನವೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ 45,771 ಟನ್, ಡಿಸೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ 67,001 ಟನ್, ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ 90,887 ಟನ್, ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ 99,807 ಟನ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ನಲ್ಲಿ 1,17,951 ಟನ್.
ಅಂತೆಯೇ, 2014-15ರಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಶೇಖರಣಾ ಸ್ಥಳವು ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ 2,083 ಟನ್, ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ 17,355 ಟನ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್ನಲ್ಲಿ 29,573 ಟನ್ ಆಗಿತ್ತು, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಂದ್ರವು ಅದಾನಿ ಕಂಪನಿಗೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಕ್ವಿಂಟಾಲ್ಗೆ 15.35 ರೂ. ಪಾವತಿ ಮಾಡಿದೆ.
“ನಷ್ಟವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನೆಯಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಪಂಜಾಬಿನಲ್ಲಿ 21 ಎಲ್ಎಂಟಿ ಸ್ಟೀಲ್ ಸಿಲೋಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿತು ಸಿಲೋದಲ್ಲಿ 1.25% ಶೇಖರಣಾ ನಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೆ, ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ಉತ್ತರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ನಷ್ಟವನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದಿತ್ತು.”
ರಾಜ್ಯ ಗೋಡೌನ್ಗಳಿಂದ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳ ಸಾರಿಗೆ ಶುಲ್ಕ ಕ್ವಿಂಟಲ್ಗೆ 11.04 ರಿಂದ 16.54 ರೂ., ಡೀಬ್ಯಾಗ್ ಶುಲ್ಕ ಕ್ವಿಂಟಲ್ಗೆ 2.11 ರಿಂದ 2.85 ರೂ. ಅದರಂತೆ, ಗೊಡೌನ್ಗಳಿಂದ ಸಿಲೋಸ್ಗೆ ಸ್ಟಾಕ್ಗಳನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಕ್ವಿಂಟಲ್ಗೆ ಒಟ್ಟು 13.15 ರಿಂದ 19.39 ರೂ.
ಸರಕಾರಿ ಗೊಡೌನ್ಗಳಲ್ಲಿ ದಾಸ್ತಾನು ಇಡಲು ಕ್ವಿಂಟಲ್ಗೆ 20.91 ರಿಂದ 23.29 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಖರ್ಚಾಗುವುದರಿಂದ, ಕೈತಾಲ್ನಲ್ಲಿ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋದಲ್ಲಿ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಕ್ವಿಂಟಲ್ಗೆ 2.7 ರಿಂದ 9.0 ರೂ.ಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಬಹುದಿತ್ತು ಎಂದು ಸಿಎಜಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಪ್ಯಾರಾಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಸರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿಎಜಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಎಫ್ಸಿಐ ಹರಿಯಾಣದಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಚೇರಿಗೆ ಪತ್ರವೊಂದನ್ನು ಬರೆದಿದೆ ಎಂದು ದಿ ವೈರ್ ಪಡೆದ ದಾಖಲೆಗಳು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತವೆ, ಸಿಲೋಸ್ ಎಂಬುದು ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಆಧುನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ನಷ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಮಾರ್ಚ್ 27, 2019 ರ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ, ಜನರಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ) ಅವರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಸಹಾಯಕ ಜನರಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಮಂದೀಪ್ ಗುರೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ:
ಕೈಥಾಲ್ ಸಿಲೋ 2013-14ರಲ್ಲಿ 8 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 2014-15ರಲ್ಲಿ 3 ತಿಂಗಳು ಖಾಲಿ ಉಳಿದಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ಮಾಹಿತಿ ಕೋರಿದೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಸ್ಜಿಎಗಳ ಗೋಡೌನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಗೋಧಿ ದಾಸ್ತಾನು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿತ್ತು. ಸಿಲೋಸ್ ಶೇಖರಣಾ ಜಾಗವನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಿದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳ ಉತ್ತಮ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಖಾತ್ರಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಶೇಖರಣಾ ನಷ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸಿಎಪಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ / ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗೋದಾಮುಗಳಿಗಿಂತ ಶೇಖರಣೆಗಾಗಿ ಸಿಲೋಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು; ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ. ಸಚಿವಾಲಯವು ಫೆಬ್ರವರಿ 18, 2019 ರಂದು ಮತ್ತೊಂದು ಪತ್ರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಅದು ತನ್ನ ವಾದವನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಸಿಎಜಿ ವರದಿಯಿಂದ ಪ್ಯಾರಾಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿತು.
ಕುತೂಹಲಕಾರಿಯಾಗಿ, ಸಚಿವಾಲಯವು ಈ ಬಾರಿ ‘1.25% ನಷ್ಟ’ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ‘ವಿಶೇಷ ಪ್ರಕರಣ’ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಿಲೋಗಳ ಬದಲು ಎಸ್ಜಿಎ ಗೋಡೌನ್ಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಖರ್ಚಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸಿಎಜಿಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಸಚಿವಾಲಯ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಕೈತಲ್ ಸಿಲೋವನ್ನು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವಂತೆ ಎಫ್ಸಿಐಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ತನ್ನ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
“ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗೋಡೌನ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕಳ್ಳತನ, ನಷ್ಟ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಶೇಖರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ” ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. “ಇದಲ್ಲದೆ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೈತಾಲ್ ಸಿಲೋಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ತುಂಬಲು ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಎಎಫ್ಸಿಐಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ’ ಎಂದಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಸಿಎಜಿಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಗ್ರಾಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯವು ಖಚಿತವಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೈತಲ್ ಸಿಲೋವನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಭರ್ತಿ ಮಾಡಲು ಅವರು ಏಕೆ ಕೇಳಿದರು?
ಸಿಎಜಿಯಿಂದ ಖಂಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧೀನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಮದನ್ ಮೋಹನ್ ಮೌರ್ಯ ಅವರು ಫೆಬ್ರವರಿ 18, 2019 ರಂದು ಎಫ್ಸಿಐನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಜನರಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ಗೆ ಪತ್ರವೊಂದನ್ನು ಬರೆದರು, ಇದು ಕೈತಾಲ್ನಲ್ಲಿ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋ ತುಂಬಲು ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಕೋರಿದೆ.
ಫೆಬ್ರವರಿ 26, 2019 ರ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ, ಸಿಎಜಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದ್ದು, ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ ಟನ್ ಅನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಸಿಲೋನ ಶೇಖರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಎರಡು ಲಕ್ಷ ಟನ್ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸಚಿವಾಲಯದ ವಾದವು ಪ್ರಸ್ತುತವಲ್ಲ ಎಂದು ತನ್ನ ವಾದವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ.
ಇದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಸಿಎಜಿಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಸರಿಯಾಗಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಎಫ್ಸಿಐ ನಡುವಿನ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 21, 2020 ರಂದು, ಸಚಿವಾಲಯವು ಮತ್ತೊಂದು ಪತ್ರವನ್ನು ಬರೆದಿದೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಎಫ್ಸಿಐ 2019 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 6 ರ ಹಿಂದಿನ ಪತ್ರದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸಲು ಉತ್ತರಿಸಿತು.
ಸಿಎಜಿ ವರದಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಅದಾನಿ ಸಿಲೋ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಪೂರ್ಣವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ನಿಗಮ ಹೇಳಿದೆ. ಎಫ್ಸಿಐ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಮುಂದಿನ ಖರೀದಿ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ, ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಗಳು ರೈತರಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಮುಂದಾಗಬೇಕು.
ಎಫ್ಸಿಐನ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ನಿಲುವುಗಳು
ಸಿಎಜಿ ಅಂತಿಮ ವರದಿಯಲ್ಲಿ 6.49 ಕೋಟಿ ರೂ. ನಷ್ಟವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದೆ. ಸಿಎಜಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರವನ್ನು ಕೋರಿದಾಗ, ಎಫ್ಸಿಐ 2014 ರ ಸಭೆಯ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ರಾಜ್ಯ ಗೊಡೌನ್ಗಳಿಂದ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಸ್ಗೆ ಗೋಧಿಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿತ್ತು.
ಆಗಸ್ಟ್ 1, 2017 ರಂದು ಕಳುಹಿಸಿದ ತನ್ನ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಹರಿಯಾಣದ ಎಫ್ಸಿಐನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಚೇರಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ:
“07.03.2014 ರಂದು ನಡೆದ ಸಭೆಯ ಬಗ್ಗೆ ದಯವಿಟ್ಟು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿ, ಅದು ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಎಫ್ಸಿಐಗೆ ತಲುಪಿಸುವುದು ಆಯಾ ಎಸ್ಜಿಎ ಮಂಡಿಗಳು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಗೋಧಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಎಸ್ಜಿಎ ಗೋದಾಮುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯವನ್ನಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಈ ಪತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಗೋಡೌನ್ಗಳಿಂದ ಅದಾನಿ ಸಿಲೋಸ್ಗೆ ಗೋಧಿ ಸಾಗಿಸುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ.”
ಈ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಅಂದಾಜು ಮಾಡುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯು ಉದ್ಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಚೇರಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಈ ನಡುವೆ, ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಎಫ್ಸಿಐ ಸಿಲೋ ಶೇಖರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಪತ್ರವೊಂದನ್ನು ಬರೆದು ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಆಗುವ ನಷ್ಟವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗೊಡೌನ್ಗಳಿಗಿಂತ ಸಿಲೋಸ್ನಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರ, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿತರಣಾ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಎಫ್ಸಿಐಗೆ ವೈರ್ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದೆ,
(ಕೃಪೆ: ದಿ ವೈರ್)
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ ಕುರಿತು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಿಲ್ಲ: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ
