ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರೂಪಿಸಿರುವ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯ ವಿಧಾನವು ಅತ್ಯಂತ ದಾರಿತಪ್ಪಿಸುವಂತಿದೆ ಎಂದು ಗಂಭೀರ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿರುವ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯಸಭಾ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಖರ್ಗೆ ಮತ್ತು ಲೋಕಸಭೆಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ, ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರಿಗೆ ಜಂಟಿ ಪತ್ರ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿರುವ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು, ತಜ್ಞರು ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಸಮಗ್ರ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಿ ಹೊಸ ಹಾಗೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾದ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕೆಂದು ಅವರು ಪ್ರಧಾನಿಯವರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 20 ರಂದು ಪ್ರಧಾನಿಯವರಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾದ ಈ ಎರಡು ಪುಟಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಪತ್ರವನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಅವರು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಈಗಿನ ಜಾತಿ ಜನಗಣತಿ ನೀತಿಯು ಕೇವಲ ಒಂದು “ಕಣ್ಣೊರೆಸುವ ತಂತ್ರ” ಎಂದು ಖಾರವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದ ಅವರು, 2024 ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರು ಜಾತಿ ಜನಗಣತಿಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು “ನಗರ ನಕ್ಸಲ್” ಮನಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ಲೇವಡಿ ಮಾಡಿದ್ದನ್ನು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಸಿದರು.
ಜಾತಿ ಜನಗಣತಿಯು ಕೇವಲ ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ನಡೆಯಬಾರದು, ಬದಲಿಗೆ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರ, ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೆರವೇರಬೇಕು ಎಂದು ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಖರ್ಗೆ ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಆಗಸ್ಟ್ 14 ರಂದು ಸೂಚಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯಲ್ಲಿ, ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ (ಎಸ್‌ಸಿ) ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡಗಳ (ಎಸ್‌ಟಿ) ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ನೀಡಿರುವಂತೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ‘ಡ್ರಾಪ್-ಡೌನ್’ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ನೀಡುವ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ (ಓಪನ್-ಎಂಡೆಡ್) ಹಳೆಯ ವಿಧಾನವನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಅಪೂರ್ಣ ವಿಧಾನದಿಂದಾಗಿ 2011 ರ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಜಾತಿ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಿದ್ದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಡಚಣೆಗಳೇ ಮತ್ತೆ ಮರುಕಳಿಸುವ ಆತಂಕವಿದೆ. 2011 ರಲ್ಲಿ ಈ ಮುಕ್ತ ದಾಖಲಾತಿ ವಿಧಾನದಿಂದಾಗಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ 46 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜಾತಿ ಹಾಗೂ ಉಪಜಾತಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಆ ಬೃಹತ್ ದತ್ತಾಂಶವು ಯಾವುದೇ ಕಾರ್ಯನೀತಿ ರೂಪಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ನಿರುಪಯೋಗಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪಿಸಿರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೂ ಅದೇ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇಡೀ ಜನಗಣತಿಯ ಉದ್ದೇಶವನ್ನೇ ಹಾಳುಗೆಡವುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾಯಕರು ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಜಾತಿಯನ್ನು ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ, ಉಪಜಾತಿಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಣತಿದಾರರು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಹೇಳುವ ಹೆಸರನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ದಾಖಲಿಸುತ್ತಾ ಹೋದರೆ, ಒಂದೇ ಸಮುದಾಯದ ದತ್ತಾಂಶವು ಸಾವಿರಾರು ವಿಭಿನ್ನ ಹೆಸರುಗಳಾಗಿ ತುಂಡಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಹೊಸ ಜಾತಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದಂತಾಗಿ, ನೈಜ ಜಾತಿ ಗಣತಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ದತ್ತಾಂಶವೇ ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸಮುದಾಯದ ನಿಖರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ದಾಖಲಾಗದಿದ್ದರೆ, ಆ ಸಮುದಾಯದ ನೈಜ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅಳೆಯುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಿಂದುಳಿದ, ಅತ್ಯಂತ ಹಿಂದುಳಿದ ಮತ್ತು ಶೋಷಿತ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಮೀಸಲಾತಿ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಣಾಯಕ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆಯೂ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿದೆ.
ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ಹಾಗೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರಿಹಾರ ಈಗಾಗಲೇ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರು ಪ್ರಧಾನಿಯವರ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಹಾರ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಜಾತಿ ಗಣತಿಯ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸರ್ಕಾರದ ಬಳಿ ಈಗಾಗಲೇ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ (ಎಸ್ಇಬಿಸಿ) ಪಟ್ಟಿ ಹಾಗೂ ‘ಆಂಥ್ರೋಪಾಲಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೇ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ’ (ಭಾರತೀಯ ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ) ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಜಾತಿಗಳ ಸಮಗ್ರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಬೇಕು. ಎಸ್‌ಸಿ ಮತ್ತು ಎಸ್‌ಟಿ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ನೀಡುವಂತೆಯೇ ಈ ಜಾತಿಗಳಿಗೂ ‘ಡ್ರಾಪ್-ಡೌನ್’ ಮೆನುವನ್ನು ಗಣತಿ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸಿದರೆ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲಗಳು ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಹಾಲಿ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೂ ‘ಒಬಿಸಿ’ (ಇತರ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳು) ಎಂಬ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪದವನ್ನೇ ಸೇರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಒಟ್ಟು ಒಬಿಸಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ನೈಜ ಚಿತ್ರಣ ಹಾಗೂ ಅವರ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ ಜನಗಣತಿಯ ನಂತರವೂ ಬಹಿರಂಗಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ದೇಶದ ಶೋಷಿತ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ನಿಖರ ದತ್ತಾಂಶ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ತಕ್ಷಣವೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡು, ರಾಜಕೀಯ ಲಾಭ-ನಷ್ಟಗಳ ಆಚೆಗೆ ಚಿಂತಿಸಿ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದು, ಭವಿಷ್ಯದ ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುವಂತಹ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ನೂತನ ಜಾತಿ ಜನಗಣತಿ ಪ್ರಶ್ನಾವಳಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಖಂಡರು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
