ಅದಾನಿ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ದಾಖಲಿಸಿದ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮಾನನಷ್ಟ ಮೊಕದ್ದಮೆಯಲ್ಲಿ ತನಿಖಾ ಪತ್ರಕರ್ತ ರವಿ ನಾಯರ್ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿರುವುದನ್ನು ಪತ್ರಕರ್ತರ ರಕ್ಷಣಾ ಸಮಿತಿ (ಸಿಪಿಜೆ) ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಪತ್ರಿಕಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಖಂಡಿಸಿದ್ದು, ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ಎಂದು ಕರೆದಿವೆ.
“ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮಾನನಷ್ಟ ಮೊಕದ್ದಮೆಯಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತ ರವಿ ನಾಯರ್ ಶಿಕ್ಷೆಗೊಳಗಾಗಿರುವುದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಪೂರ್ವನಿದರ್ಶನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಸಿಪಿಜೆ ಏಷ್ಯಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಸಂಯೋಜಕ ಕುನಾಲ್ ಮಜುಂದರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಮಾನನಷ್ಟ ಮೊಕದ್ದಮೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸುವ ಕಾನೂನುಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ವರದಿ ಮಾಡುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಿ ನಟರ ಪರಿಶೀಲನೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಈ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸದಂತೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.” ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಫೆಬ್ರವರಿ 10 ರಂದು, ಗುಜರಾತ್‌ನ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ನಾಯರ್ ಅವರನ್ನು ದೋಷಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2020 ರಿಂದ ಜುಲೈ 2021 ರ ನಡುವೆ X ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಲಾಭರಹಿತ ತನಿಖಾ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಅದಾನಿ ವಾಚ್‌ನಲ್ಲಿನ ಲೇಖನಗಳಿಗಾಗಿ ಒಂದು ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಮತ್ತು 5,000 ರೂ. ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಿತು.
ತೀರ್ಪಿನ ನಂತರ, ನಾಯರ್ ಅವರು X ನಲ್ಲಿ “ಹಮ್ ದೇಖೇಂಗೆ” (ನಾವು ನೋಡೋಣ) ಎಂದು ಬರೆದರು, 1979 ರಲ್ಲಿ ಫೈಜ್ ಅಹ್ಮದ್ ಫೈಜ್ ಬರೆದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉರ್ದು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದರು. ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ನಾಯರ್‌ಗೆ 30 ದಿನಗಳ ಕಾಲಾವಕಾಶವಿದೆ.
ದೆಹಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಒಕ್ಕೂಟ (DUJ) ಮಾನನಷ್ಟವನ್ನು ಅಪರಾಧ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ತನ್ನ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ. “ನಾಯರ್ ಅವರಿಗೆ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, 1860 ರ ಭಾರತೀಯ ದಂಡ ಸಂಹಿತೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 499 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ” ಎಂದು ಒಕ್ಕೂಟವು ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿರುವುದಾಗಿ ಮಕ್ತೂಬ್ ಮೀಡಿಯಾ ವರದಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.
ಬಿಲಿಯನೇರ್ ಗೌತಮ್ ಅದಾನಿ ಅವರ ಅದಾನಿ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಅದಾನಿ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಈ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ನಾಯರ್ ಅವರ ಕಾಮೆಂಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು ಮಾನನಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದು, ಕಂಪನಿಯ ಖ್ಯಾತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವುಗಳ ಪರಿಣಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದೇ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮಾನನಷ್ಟ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ದೂರಿನ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸರು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಹಣಕಾಸಿನ ಅಕ್ರಮಗಳ ಆರೋಪಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರಂತರ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಅದಾನಿ ಗ್ರೂಪ್ ಬಗ್ಗೆ ನಾಯರ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಸಿಪಿಜೆ ಗಮನಿಸಿದೆ – ಆದರೆ ಆ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಸಮೂಹವು ನಿರಾಕರಿಸಿದೆ. ಅವರ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳು ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಬ್ಲೂಮ್‌ಬರ್ಗ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸ್ಥಾಪಿತ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳ ವರದಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ಲಿಂಕ್ ಮಾಡುತ್ತವೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸರ್ಕಾರಿ ನೀತಿಗಳು, ಗುಂಪಿನ ಪರಿಸರ ಅನುಸರಣೆ ಮತ್ತು ಆಪಾದಿತ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದೊಂದಿಗೆ ಇರುತ್ತವೆ.
ಅದಾನಿ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ವ್ಯವಹಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ವರದಿಗಾಗಿ ಪತ್ರಕರ್ತರು ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಸಿವಿಲ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ದೂರುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯಾಪಕ ಕಳವಳಗಳ ನಡುವೆ ನಾಯರ್ ಅವರ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತ್ರಕರ್ತರಾದ ಪರಂಜಯ್ ಗುಹಾ ಠಾಕುರ್ತಾ, ಅಬೀರ್ ದಾಸ್‌ಗುಪ್ತಾ, ಅಯಸ್ಕಂತ ದಾಸ್ ಮತ್ತು ಆಯುಷ್ ಜೋಶಿ ಸೇರಿದಂತೆ 10 ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯರ್ ಕೂಡ ಇದ್ದರು – ಅವರನ್ನು ಅದಾನಿ ಗ್ರೂಪ್ ಬಗ್ಗೆ ಮಾನನಷ್ಟಕರ ವಿಷಯವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು.
ಭಾರತದ ಹಲವಾರು ಪತ್ರಕರ್ತ ಸಂಘಗಳು ಸಹ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದವು.
ಪತ್ರಕರ್ತನಿಗೆ ವಿಧಿಸಿರುವ ಶಿಕ್ಷೆಯ ಕುರಿತು ಮಕ್ತೂಬ್ ಮೀಡಿಯಾದ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಿರುವ ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತ ಜಾನ್ ದಯಾಳ್, ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಭಿನ್ನಮತೀಯ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸುವ ವಿಶಾಲ ಮಾದರಿಯ ಭಾಗವೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಸರ್ಕಾರ, ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷ, ಸಂಘ ಪರಿವಾರ, ಅವರ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಆಪ್ತ ಮಿತ್ರರು ಮತ್ತು ಗೋದಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ತಮಗೆ ಎಳೆದಿರುವ ರೇಖೆಯಿಂದ ವಿಮುಖರಾದರೆ ಪತ್ರಕರ್ತರು, ಬರಹಗಾರರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಿಗೆ ಇಂದಿನ ನ್ಯಾಯಾಂಗವು ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಉಚಿತ ಶಿಕ್ಷೆ ಇದು” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
‘ದಿ ವೈರ್’ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಎದುರಿಸಿದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ನಿಷೇಧವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ದಯಾಳ್, ಎರಡೂ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು “ಒಂದೇ ಚೀಲದಲ್ಲಿ” ಬರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. “ಇವೆಲ್ಲದರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪರಿಣಾಮವೆಂದರೆ ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಮುಕ್ತ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಉಸಿರಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ವಾತಾವರಣ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.
ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತ ಮತ್ತು independentink.in ನ ಸಂಪಾದಕ ಅಮಿತ್ ಸೇನ್‌ಗುಪ್ತಾ, ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಉನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದರೂ, “ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್-ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧವು ಮುಕ್ತ ಪತ್ರಿಕಾವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದು, ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ ಮತ್ತು ದೃಢನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ವರ್ತಿಸಿದವರು ಮತ್ತು ಬಲಿಯಾಗದವರು, ಏನೇ ಬಂದರೂ ಭಯ ಅಥವಾ ಪಕ್ಷಪಾತವಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ, ತತ್ವಬದ್ಧ ಮತ್ತು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಾರೆ.” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
