ತಿರುವನಂತಪುರಂ: ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯ, ಕಿರುಕುಳ ಹಾಗೂ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಕಾಶಗಳ ನಿರಾಕರಣೆಯ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕೇರಳದ ತುಂಚತ್ ಎಳುಥಾಚನ್ ಮಲಯಾಳಂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ದಲಿತ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ಅನಘಾ ಶಾಸಿ ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿ ಉಪವಾಸ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿರುವ ಅವರು, ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವಂತೆ ಸರ್ಕಾರ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರೂ ಸಮರ್ಪಕ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈಗ ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಈಡೇರುವವರೆಗೆ ಉಪವಾಸ ಮುಂದುವರಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಅನಘಾ ಅವರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಈಗಾಗಲೇ 22 ದಿನಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿದೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸುಡುವ ಬಿಸಿಲು ಹಾಗೂ ಭಾರೀ ಮಳೆಯನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದ್ದರೂ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕ್ರಮ ಕಾಣಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಪ್ರತಿಭಟನೆ 22 ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿಲ್ಲ. ನಾವು ಸುಡುವ ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲೂ, ಭಾರೀ ಮಳೆಯಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ತಮ್ಮ ಹೋರಾಟದ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅನಘಾ ಆಡಿದ ಮಾತುಗಳು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿವೆ. “ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಒಬ್ಬ ಹುತಾತ್ಮ ಬೇಕೇ?” ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿರುವ ಅವರು, “ಅವರಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಒಬ್ಬ ಹುತಾತ್ಮ ಬೇಕಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ನಾನು ಮುಂದಿನ ಹುತಾತ್ಮನಾಗಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದರೆ, ಅವರು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆಯೇ? ಅವರು ನನ್ನ ರಕ್ತದಿಂದ ತಮ್ಮ ಬಾಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ತಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆಯೇ?” ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಹೋರಾಟ ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿರುವ ಅವರು, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಅನ್ಯಾಯ, ಸ್ತ್ರೀದ್ವೇಷ, ಜಾತಿವಾದ, ಇಸ್ಲಾಮೋಫೋಬಿಯಾ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ತಾರತಮ್ಯಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪರವಾಗಿಯೂ ಈ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆ ಗೌರವದಿಂದ ಹಾಗೂ ಮನುಷ್ಯರಂತೆ ಬದುಕುವಂತಹ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದು ತಮ್ಮ ಆಶಯ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅನಘಾ ಅವರು ಮಾರ್ಚ್ 2024ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಕೋರ್ಸ್‌ವರ್ಕ್ ಅನ್ನು ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೂ ಹಿಂದೆಯೇ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರೂ, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಡಾಕ್ಟರಲ್ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ಸಭೆಗೆ ಕರೆಯದಿರುವುದು ಮತ್ತು ವಾರ್ಷಿಕ ಪ್ರಗತಿ ವರದಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸದಿರುವುದರಿಂದ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಮುಂದಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ತೆರಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕೋರ್ಸ್‌ವರ್ಕ್ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಆರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಡಾಕ್ಟರಲ್ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ಕರೆಯಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಅವರ ವಾದ. ಈ ವಿಳಂಬದಿಂದ ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಮಂಡಳಿ (KSCSTE)ಯಿಂದ ದೊರೆಯುತ್ತಿರುವ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ಮೇಲೆಯೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂಬ ಆತಂಕವನ್ನು ಅವರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿಯೂ ತಾರತಮ್ಯ ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು ಎಂದು ಅನಘಾ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಮತ್ತು ಕ್ಲೆರಿಕಲ್ ಕೆಲಸ, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಜೋಡಿಸುವುದು, ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆಗಳು, ಪ್ರಬಂಧಗಳು ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಯನ ಪ್ರವಾಸಗಳ ವರದಿಗಳನ್ನು ಸಂಘಟಿಸುವಂತಹ ಶೈಕ್ಷಣಿಕೇತರ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಮೇಲೆ ವಹಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕುರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳವನ್ನೂ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಅವರ ಮತ್ತೊಂದು ಆರೋಪ.
ತಮ್ಮ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ ಅರುಣ್ ಬಾಬು ವಿ ಅವರಿಂದಲೂ ಸೂಕ್ತ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅನಘಾ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕುರ್ಚಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕಾರಿಡಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಹೇಳಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಮಳೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಹೊರಗೆ ನಿಂತು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪರಿಶೀಲನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಮುಂದುವರಿಸದಂತೆ ಪದೇಪದೇ ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಅಥವಾ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ನೆರವು ಒದಗಿಸುವುದು ತಮ್ಮ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಲ್ಲ, ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬಯಸಿದರೆ ತಮ್ಮ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರು ಹೇಳಿದ್ದರು ಎಂಬುದು ಅವರ ಆರೋಪವಾಗಿದೆ.
ಫೆಲೋಶಿಪ್ ಹಾಗೂ ಯುಜಿಸಿ-ನೆಟ್ ಅರ್ಹತೆಯ ಬಳಿಕವೂ ಜಾತಿ ಆಧಾರಿತ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು ಎಂದು ಅನಘಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮಂಡಳಿಯ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದೊರೆತ ನಂತರ, ತಮ್ಮ ಜಾತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಅನುದಾನ ಸಿಕ್ಕಿದೆ ಎಂಬ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ವಿರುದ್ಧ “ಇಡೀ ಅನುದಾನವನ್ನು ತಾನೇ ನುಂಗಿದ್ದಾಳೆ” ಎಂಬಂತಹ ಅವಹೇಳನಕಾರಿ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಫೆಲೋಶಿಪ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದೂ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಎಲ್ಲ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ತಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕಿನ ಮೇಲೆಯೂ ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿವೆ ಎಂದು ಅನಘಾ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಿರುಕುಳ, ಸಂಶೋಧನೆ ಮುಂದುವರಿಸಲಾಗದ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಒತ್ತಡದಿಂದ ತಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಹದಗೆಟ್ಟಿತ್ತು, ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ತಾವು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಉಪವಾಸ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವು ಕೇವಲ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ತಾರತಮ್ಯದ ವಿರುದ್ಧದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೂ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿದೆ.
ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ರೋಹಿತ್ ವೇಮುಲಾ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಬೇಕು ಅಥವಾ ಅದೇ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಾನೂನು ರೂಪಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅನಘಾ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ಆರೋಪ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನೂ ಅವರು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಹೋರಾಟ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಇದೇ ರೀತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಬಹುದಾದ ಇತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಾತಾವರಣ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
22 ದಿನಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಬಳಿಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಅನಘಾ ಮಾಡಿರುವ ಆರೋಪಗಳ ಕುರಿತು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ತನಿಖೆ ನಡೆಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಕೇರಳದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವೆ ರೋಜಿ ಎಂ. ಜಾನ್ ಅವರು ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಮೂಲಕ ಅನಘಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿ, ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಇದುವರೆಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗದ ಅನಘಾ, ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಈಡೇರುವವರೆಗೆ ಉಪವಾಸ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ನಿಲುವು ತಳೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಅನಘಾ ಅವರ ಹೋರಾಟವು ಕೇರಳದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಸಂಶೋಧನಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹಾಗೂ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ಇರುವ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವದ ಕುರಿತು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದೆ. ಆರೋಪಗಳ ಕುರಿತು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ತನಿಖೆ ಘೋಷಿಸಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತನಿಖೆಯ ಫಲಿತಾಂಶವು ಮುಂದಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಲಿದೆ. ಆದರೆ, ತನಿಖೆ ಆರಂಭವಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮುನ್ನವೇ ಒಬ್ಬ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ತನ್ನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕಿನ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಜೀವ ಪಣಕ್ಕಿಟ್ಟು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿರುವುದು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎಷ್ಟು ಗಂಭೀರವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
